Những người am hiểu và gắn bó với nền tân nhạc Việt Nam, hẳn vẫn còn nhớ về một thế hệ nữ ca sĩ cách đây hơn 60 năm. Đó là những giọng ca: Mộc Lan, Tâm Vấn, Châu Hà, Kim Tước... Trong số đó, nữ ca sĩ Mộc Lan, người vợ đầu của Nhạc sĩ Châu Kỳ là kẻ nhiều thăng trầm nhất trong tình cảm cũng như cuộc đời.
Tên hoa Mộc Lan bắt nguồn từ một câu chuyện cổ Nhật Bản. Hoa Mộc lan đẹp, kiểu thanh thoát chứ không kiêu sa, quý phái như hoa hồng, nhưng cũng dễ dập nát, chóng tàn. Nói chuyện hoa, ngẫm chuyện nàng ca sĩ hương sắc, tài danh mang tên Mộc Lan. Dường như, tên hoa đã vận vào đời người… Bấy lâu nay, trong giới nghệ sĩ vẫn lưu truyền những mối tình lãng mạn, huyễn hoặc giữa Đoàn Chuẩn - Mộc Lan và Mộc Lan - Châu Kỳ...
Những năm đầu thập niên 1950, khởi đầu ở Sài Gòn và sau đó là ở Huế nổi lên một đôi uyên ương rực rỡ trên sân khấu ca nhạc, đó là đôi Châu Kỳ - Mộc Lan. Chàng là nhạc sĩ tài hoa, nàng là ca sĩ nổi tiếng - định mệnh đã đưa họ đến với nhau, yêu nhau ngay lần gặp đầu tiên. Rồi họ nên duyên vợ chồng, trở thành đôi uyên ương đẹp đôi và nổi tiếng một thời. Tiếc rằng, họ đã không dìu nhau đi hết con đường nghệ thuật cũng như đường đời, để cho nhạc sĩ Châu Kỳ phải đau đớn viết nên "Khúc ly ca". Có thể nói đó là khoảng thời gian hạnh phúc nhưng cũng thật ngắn ngủi - một kỷ niệm đẹp nhưng đau thương của nhạc sĩ Châu Kỳ...
Sau 1975, ca sĩ Mộc Lan lâm vào hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Bà qua đời năm 2015 tại Sài Gòn trong cảnh nghèo túng và neo đơn. Giọng ca vang bóng một thời đã lặng lẽ khuất bóng như chính những lời ca buồn mà bà đã hát gần 60 năm trước : "Bạn bè tản mác chia xa,mỗi người một nơi, nhìn quanh rải rác như sao ban mai.. Đêm mưa vắng lạnh, nỗi sầu vô hạn, nghẹn ngào biết khóc cho ai.."
* List ca khúc Mộc Lan thu âm trước 1975 :
01. Lời Giới Thiệu -NS Hoàng Trọng
02. Khi Ánh Chiều Rơi
03. Dạ Khúc
04. Một Đời Hoa
05. Ước Hẹn Chiều Thu
06. Suối Tóc
07. Mộng Đẹp Ngày Xanh
08. Mùa Hoa Thắm
09. Em Đến Thăm Anh Một Chiều Mưa
10. Nhớ Quê Hương
11. Tình Nghệ Sĩ
12. Chiều
13. Hoài Cảm
14. Tha Hương
15. Cung Đàn Xưa
16. Tống Biệt
17. Anh Sẽ Về
18. Ngày Trở Lại
19. Thu Ly Hương
20. Chuyển Bến
21. Thoi Tơ
22. Biệt Ly